Ana Sayfa   |   Benim Sayfam   |   Bağcılık & Şarap   |   Zeytin & Zeytinyağı   |   Karaova Yöresi   |   Bodrum Hakkında   |   İletişim

Bağcılık ve Şarap

Bağcılık

Bağ ve Şarap

Mitolojide Şarap

Bağcılık ve Şarap -> Bağcılık
Yeşil Budama (Yaz Budaması)
21 Mayıs 2008 Çarşamba

 

 

Bağcılıkta budama dendiği zaman, genellikle "kış budaması" anlaşılıyor. Ancak "yeşil budama" da kış budaması kadar önemlidir. Yeşil budama; Verim devresindeki asmaların vegetasyon dönemi içinde yeni gelişen vegetatif ve generatif organlarında yapılan budamaların ve budama benzeri ayıklamaların tümünü kapsayan budamadır. Yeşil budamada, filiz alma, uç alma ve benzeri uygulamalarla asmadan kesilip çıkarılan kısımlar, asmanın toplam yeşil alanının %30-40'ı kadardır. Yeşil budama bir tek budamadan ibaret değildir. Değişik zamanlarda ve asmanın değişik yerlerinde yapılır. Bağlarda uygulanan başlıca yeşil budamalar;

1. Filiz Alma - Obur Alma : Salkımsız sürgünlerin (salkımsız filizler) ve yaşlı kısımlardan (yani ana dal üzerinden) çıkan sürgünlerin (oburlar) kesilip atılmasıdır. İlkbaharda son salkımların görülmesinden hemen sonra yapılır. Daha geç zamanlarda yapılmasının asmaya olumsuz etkisi vardır. Filiz almanın başlıca yararları; gövde üzerinde arzu edilmeyen gelişmelerin önüne geçilir, omcanın daha iyi güneşlenmesi ve havalanması sağlanır. Bu, hem mantari hastalıklarla mücadele açısından çok önemlidir, hem de topraktan alınan bitki besin maddeleri ve minerallerin, omcada bırakılan sürgünler ve diğer organlar üzerinde yoğunlaşması sağlanacağı için, ürün kalitesi ve gelişme daha iyi olur.  

Ancak burada ince bir ayrıntı var; Nasıl olsa üzerinde salkım yok diye ya da nasıl olsa yaşlı kısımdan çıkmış bir filiz (obur) diye her sürgün gelişigüzel çıkarılmaz. Eğer asmanın yan ana kollarından biri veya ikisinde şekil bozukluğu, yaşlanma vb gibi olumsuzluklar varsa ve kesilip yerine yeni dalla gençleştirme yapılması düşünülüyorsa, terbiye şekline uyum sağlayacak yerdeki bir veya iki salkımsız sürgün bırakılır. Daha sonra kış budamasında gerekli düzenlemeler yapılır.

 

2. Uç Alma : Kuvvetli büyüyen verimli yazlık sürgünlerin uç kısımlarının değişik uzunluklarda çıkarılması işlemidir. Bu suretle sürgünlerin uzunlamasına büyümeleri sınırlandırılarak, salkımların daha iyi gelişmesi, tane tutumunun artması ve aynı zamanda diğer zayıf sürgünlerin de kuvvetlenmesi sağlanır. Bu işlem, sürgünlerin 40-50 cm uzunluğa eriştikleri bir dönemde yapıldığında, sürgünlerin daha iyi odunlaşmaları sağlanacağından, şiddetli rüzgarların hakim olduğu yörelerde, rüzgarların sebep olabileceği dal kırılmaları da önlenebilmektedir.

3. Tepe Alma : Verimli yazlık sürgünlerin Haziran ve temmuz aylarında uçtan itibaren 30-60 cm'lik kısımlarının kesilerek veya koparılarak kesilmesi işlemidir. Tepe alma işleminin amacı, hem sürgünlerin daha iyi odunlaşmalarının sağlanması, hem de yazlık sürgünler üzerinde koltuk sürgünü gelişmesinin teşvik edilmesidir. Böylelikle, bu sürgünlerin rüzgara karşı dirençleri arttırılmış, sıcak bölgelerde koltuk sürgünlerinin gölgeleme etkisinden faydalanılmış olur.  

4. Koltuk Alma : Asmalarda özellikle uç ve tepe alma yapıldıktan sonra, koltuk altındaki aktif gözlerden yeni sürgünler oluşmaktadır. Koltuk ismi verilen bu sürgünler, kuvvetli gelişen asmalarda daha fazla oluşur ve hızla büyüyerek asmanın besinlerine ortak olurlar. Bunun sonucu olarak üzümlerde renk oluşumu ve olgunluk gecikir. Diğer yandan koltuk sürgünleri nemli ve serin yörelerde, güneşlenmeye ve havalanmaya engel olurlar. Bu nedenle söz konusu yörelerde, özellikle kuvvetli gelişen çeşitlerde koltuk sürgünleri mümkün olduğu kadar erken dönemde alınmalıdır.

5. Yaprak Alma : Nemli ve serin bölgelerde,sık dikilmiş ve özellikle Goble şeklinde terbiye edilmiş asmalarda, yapraklar üzüm salkımlarını gölgeleyerek, onların yeterince güneş almalarını engellemekte, dolayısıyla renklenme olgunlaşma gecikmektedir. Ayrıca bu durumda havalanma da yetersiz olacağından, külleme, mildiyö gibi mantari hastalıkların yayılması da kolaylaşmaktadır. İşte bu gibi olumsuz durumların ortaya çıkmaması için, salkımları örten yaprakların koparılması suretiyle yaprak seyreltme yapılması faydalıdır. Ancak, fotosentez için gerekli olan yapraklarda aşırı bir seyreltme yapılması, asmanın gelişmesine ve ve üzümün iyi bir şekilde olgunlaşmasına engel olur. Bu nedenle aşırı yaprak almaktan sakınılmalıdır.

> Yaprak alma önemli bir yeşil budamadır, ihmal edilmemelidir. Bizim hassasiyetle yaptığımız yeşil budamalardan birisidir.

6. Çiçek Salkımı ve Salkım Seyreltme : Asmalarda çiçek salkımları, yeni sürgünlerde yapraklarla beraber doğar ve 6-8 hafta içerisinde çiçeklenme meydana gelir. Çiçek salkımı seyreltmesi; çiçek salkımlarından bir kısmının doğuşlarından kısa bir süre sonra dipten koparılması şeklinde uygulanan bir seyreltme işlemidir. Asmada çok fazla sayıda çiçek salkımı meydana gelmişse, bunların zayıf olanlarının dipten çıkarılarak, çiçek salkım sayısının, asmanın kuvvetine göre (örneğin her sürgüne 1-4 salkım düşecek şekilde) azaltılması gerekir.

Çiçek salkımı seyreltmesi yapılan omcalarda bırakılan salkımlar daha iyi gelişir ve taneler salkımı daha iyi doldurabilir. Asmada salkım seyreltmesi; (çiçek salkımı seyreltmesi yapılmasına rağmen) Omca üzerinde fazla görülen salkımların tane tutumundan hemen sonra aynen çiçek salkımı seyreltme işleminde olduğu gibi, bu seyreltme işlemi de kolay uygulanan bir seyreltme işlemidir. Bu seyreltmeyle, ürünle fazla yüklü olan omcalar üzerinde normal sayıda salkım bırakılarak, tanelerin daha iyi ve gösterişli olmaları ve bunun yanı sıra da erken olgunlaşmaları sağlanmış olur.

> Çiçek salkımı ve salkım seyreltmesi, uygulanması zor olmayan ve ihmal edilmemesi gereken, önemli bir yeşil budamadır.

7. Dip Sürgünlerini Temizleme : Aşılı asmalarda, toprak içindeki kök gövdesinden oluşan sürgünlerin diplerinden koparılarak alınması işlemidir. Bu işlem, özellikle kuvvetli gelişen anaçlar üzerine aşılı omcaların ilk gelişme yıllarında çok önemlidir. Çünkü bu sürgünlerin gelişmesine izin verildiğinde, omcanın topraktan aldığı su ve mineral besin maddeleri öncelikli olarak bu sürgünlerde kullanılacağından, asmanın diğer kısımları (bize asıl lazım olan kısım yani) zayıf gelişir. Anaçta oluşan bu dip sürgünlerinin taze iken koparılmaları gerekir. Böylelikle hem gereksiz yere su ve besin harcamamış olurlar, hem de kartlaşmaları önlenmiş olur. Çünkü odunlaşan bu sürgünlerin koparılması, tazelerinin koparılmasına nazaran oldukça zorlaşır.

8. Bilezik Alma : Asmanın gövde ve kolları ile bir yaşlı dalları ve sürgünleri 3-6 mm genişliğindeki kabuk ve floemin özel yapılmış çift ağızlı bıçak ve penselerle çıkarılması işlemidir. Bu işlem özellikle çekirdeksiz çeşitlerde çiçeklenme zamanı uygulanarak seyrek ve küçük taneli salkımların tane tutumu ve iriliği arttırılmaktadır. Bilezik alma çok erken yapıldığı takdirde çok sık tane tutumuna neden olmakta renklenme ve şeker birikimi engellenmektedir. Bu durumda salkım seyreltmesi ile durum dengelenmelidir.

> Biz, "bilezik alma" uygulaması yapmıyoruz...

9 . Tane Seyreltme : Salkımların uç taraflarının veya kanatlarının ya da sık olan bölümlerinin kesilmesi suretiyle yapılan bir seyreltme budamasıdır. Tane tutumunun ardından yapılır, vs.vs... Bunu da fazla uzatmıyorum. Bağlarımızda nadiren yapmışızdır. Uyguladığımız bir yeşil budama yöntemi değil.

 

 

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

 

 

İlkbaharda salkımları oluşmuş ve filiz alma budaması yapılacak bir asma. Görüldüğü üzere filizler ve yapraklar yoğun bir şekilde durmaktadırlar.

 

Filiz alma budaması yapılmış olan asmada, budamayla çıkarılan yeşil kısımlar yerde görülmektedir.

 

 Yukarıdaki fotoğraflarda filiz alma budaması yapılmış olan asmanın yan ana dalının, filizlerin ve üzüm salkımlarının yakından görünüşü.

 

Yeşil budamada fazla yapraklar ve bazı gereksiz filizler alınıyor. Yukarıya çıkan filizler her ne kadar bıyıkları vasıtasıyla tellere tutunacak olsalar da, bu aşamada henüz tutunamamış durumdalar ve hem rüzgarın sallayıp kırarak zarar vermesini önlemek için, hem de doğru yönde büyümelerini sağlamak için filizler tellere bağlanıyorlar. Tel seviyesinin dışına çıkanlar hariç, henüz uç alma yapılmamış durumda. Uç almada fazla erken davranmıyoruz. Çünkü bu durumda, çok fazla koltuklanma oluyor ve önüne geçmek zor oluyor.

 

Önceki Yazı Sonraki Yazı
Fotoğraflar

© 2009 bodrumbaglari.com

Tasarım & Yazılım : OrijinalRenkler